ΘΑΝΑΣΗ ΜΠΑΤΣΟΠΟΥΛΟΥ: Μάνα ενός νόθου

ΟΔΟΣ 17.4.2025 | 1269

Η μοίρα τής επιφύλαξε μια ζωή σκέτο ταξίδι τρόμου. Για μια ζωή απάνθρωπη αποξένωσης που όμως άντεξε να την πορευτεί σκλάβα, όχι μόνον μιας ορφάνιας που την συνάντησε στον ανθό της ηλικίας της, αλλά και μιας ντροπής που στιγμάτιζε την γυναικεία υπόστασή της σε κάθε της βήμα από εκεί και πέρα.

Στα δεκαεφτά της η Μαρούλα έμεινε πεντάρφανη. Ο πατέρας της, άριστος τεχνίτης της πέτρας, πριν από πέντε χρόνια δεν επέστρεψε από τα ξένα μαζί με τους άλλους του συνεργείου οικοδομών. Έχασε την ζωή του πέφτοντας από την σκαλωσιά της οικοδομής που έκτιζαν και τον έθαψαν στα ξένα χώματα μια και την εποχή εκείνη ήταν πολύ δύσκολη η μεταφορά του νεκρού στον τόπο του. Η μάνα της μέρα Φθινοπώρου επιστρέφοντας από τα χαμηλά του Γράμμου, φορτωμένη στην πλάτη της ξύλα για τον χειμώνα, την συνάντησε μια απρόσμενη μπόρα, πούντιασε και την αποτελείωσε ο υψηλός πυρετός με την κινίνη και την αντιπυρίνη, φάρμακα διαθέσιμα της τότε εποχής, να μην μπορέσουν να την σώσουν για να αφήσει την τελευταία της αναπνοή στα χέρια της μονάκριβης Μαρούλας της.

 Όση παρηγοριά και αν προσπάθησαν να της προσφέρουν οι γειτόνισσες αλλά και οι κάτοικοι του κάτω μαχαλά του χωριού, η σκληρή πραγματικότητα για την Μαρούλα ήταν μια και μόνη. Από εδώ και πέρα θα έπρεπε να αντιμετωπίσει ολομόναχη τον δύσβατο και δύσκολο δρόμο της ζωής της, έχοντας μοναδική περιουσία τα τρία στρέμματα αγρού, τα πέντε γιδοπρόβατα και τις πέντε κότες με τον κόκορα, και ευτυχώς με το φτωχόσπιτο κυριολεκτικά γαντζωμένο στην άκρη ενός γκρεμού που η αρχή του ξεκίναγε από τις όχθες του Αλιάκμονα, σήμα κατατεθέν του χωριού μαζί με το ιστορικό Κάστρο και τον κόκκινο βράχο, αλλά και τον Γράμμο με την δικιά του επίσης ιστορία.

Με την άλλη επιλογή που της απόμεινε να αντιμετωπίζει την καθημερινότητα τής ζωής της ξενοδουλεύοντας πότε στα καπνοχώραφα, πότε στην σπορά και τον θερισμό και άλλοτε στα ορμάνια με τις καστανιές και τις καρυδιές για την συγκομιδή του καρπού τους. Απλόχερη ήταν η προτίμησή της από όλους τους κτηματίες του κάτω μαχαλά για την απασχόλησή της, γιατί πέρα από τις αποτελεσματικές επιδόσεις της στην δουλειά, ήταν και μια πανέμορφη γυναίκα με πάρα πολύ ελκυστικά τα γυναικεία της προσόντα και με αρμονική διάπλαση του κορμιού της, όπως θα λέγαμε από την κορφή ως τα νύχια. Προσόντα όμως που αποτελούσαν τον φόβο και τον τρόμο των άλλων γυναικών μην και αποπλανήσουν τους άνδρες τους. Που έγιναν μάλιστα και η αιτία να την συναντήσει την ζωή της το μεγαλύτερο κακό. Ένα κακό που έθαψε το χαμόγελο από τα χείλη της.

Που την υποχρέωσε να πορευτεί έναν δρόμο αβάσταχτου ψυχικού μαρτυρίου. Ήταν ασήκωτο το βάρος που φορτώθηκε η ψυχή της. Ασήκωτο και το βάρος της ντροπής, που λέρωσε χωρίς να ξεπλένεται, η αγνότητα της νιότης της.

Ήταν η εποχή της δικτατορίας Μεταξά με τις αποτρόπαιες συμπεριφορές των οργάνων της εξουσίας, με τα άσπρα κορδόνια στον έναν ώμο τους, για την εφαρμογή των εντολών, μία από τις οποίες ήταν η αυστηρή απαγόρευση να μιλούν οι κάτοικοι του χωριού του πάνω και κάτω μαχαλά, την σλαβόφωνη ιδιωματική γλώσσα όπως αυτή διαμορφώθηκε από τις ανάγκες επικοινωνίας τους με τους επιδρομείς Βουλγάρους, Σέρβους και άλλους κατακτητές από τον όγδοο αιώνα μ.Χ. και μετά. Με τον κάθε παραβάτη που συλλαμβάνονταν να υπόκειται στην κρίση του διοικητή του τμήματος, ανθυπασπιστή στον βαθμό, αν του γίνονταν μόνον μια απλή παρατήρηση ή να του επιβάλει την απαράδεκτη τιμωρία να καταπιεί το δραστικό καθαρτικό ανάλογης ποσότητας ρετσινόλαδου, τιμωρία που χρησιμοποιούσε και ο δικτάτορας Μουσολίνι στους ανυπάκουους του καθεστώτος. 

Μια τέτοια παράβαση παραφύλαγε να διαπράξει η Μαρούλα, ένα από τα όργανα της τάξης με το άσπρο κορδόνι στον ένα του ώμο που επαναστατούσε τις αισθήσεις του αλλά και τις σεξουαλικές του ορέξεις η ομορφιά της. Δεν την συνέλαβε στον τόπο της παράβασης παρά επέλεξε να πάει στο σπίτι της για να ικανοποιήσει τις πονηρές προθέσεις που είχε στο μυαλό του. Και αντί να την οδηγήσει στο τμήμα που είχε την έδρα στον πάνω μαχαλά, κατέληξε στον βίαιο σεξουαλικό βιασμό της. Στην άνιση πάλη για να αποφύγει η Μαρούλα τις απάνθρωπες ορέξεις του, αυτό που μπόρεσε να καταφέρει ήταν να μείνουν στα χέρια της τα άσπρα κορδόνια της στολής του, ενώ ο βιαστής της είχε πάρει ό,τι πιο πολύτιμο φύλαγε να το χαρίσει στον Μήτσο, τον γιό του αρχιμάστορα του συνεργείου που είχε δουλέψει και ο πατέρας της.

Πέρασε πολύ ώρα για να συνέλθει καταβάλλοντας απεγνωσμένες προσπάθειες για να συμμαζέψει τα κουρέλια της χαμένης τιμής της. Όμως το βάρος της θλίψης που φορτώθηκε η ψυχή της ήταν ασήκωτο. Όσο ασήκωτο ήταν και το βάρος της ντροπής που λέρωσε χωρίς να μπορεί να πλύνει την αγνότητα της νιότης της. Άνοιξε το παράθυρο από την μεριά του γκρεμού. Το ποτάμι συνέχιζε το μονότονο μουρμουρητό του σε ένα ταξίδι με κάποιον προορισμό. Ενώ το άγριο του πράσινου από το απέναντι δάσος έστελνε με τις μυρωδιές του το μήνυμα για την συνέχεια της ζωής. Ακολούθησε μια πάλη μέσα της, όχι τόσο για την δική της ζωή όσο η τυχόν αναγέννηση της ζωής στην εύφορη μήτρα της νιότης της από τον σπόρο που έσπειρε ο αδίστακτος βιαστής της. Έκλεισε το παράθυρο ακυρώνοντας τις μακάβριες προθέσεις της...

Οι μέρες που ακολούθησαν δεν ήταν τόσο εύκολες για την Μαρούλα. Να κυκλοφορεί στην μικρή κοινωνία του χωριού κρατώντας επτασφράγιστο το μυστικό της ντροπής. Για να γίνουν ακόμα πιο δύσκολες οι μέρες, όταν διαπίστωσε πως ο σπόρος που έσπειρε ο βιαστής της μέσα της κάρπισε και δεν θα μπορούσε να κρύψει τίποτα πια. Με τον βιαστή της να έχει πια συνειδητοποιήσει το παράνομο της πράξης του, να κάθεται σε αναμμένα κάρβουνα από τον φόβο να μην διαρρεύσει αυτό που είχε διαπράξει Για να αποφύγει δε τα επακόλουθα των ευθυνών του κατάφερε να εξαφανιστεί μια και για πάντα με μετάθεση που πέτυχε από το ορεινό χωριό του Γράμμου σε απομονωμένο χωριό του Κρητικού Ψηλορείτη. Και σαν άρχισαν οι ψίθυροι από μια κοινωνία που πάντα ανεύθυνα και επιπόλαια κρίνει τέτοια γεγονότα, η κάθε μέρα της Μαρούλας ήταν ένα πικρόχολο ποτήρι πίκρας που αναστάτωνε την ζωή της.

Το ένστικτο όμως της μητρότητας που ξύπνησε μέσα της έγινε το βάλσαμο που της έδινε το κουράγιο να τα αντέχει όλα, βάζοντας μπροστά την τύχη και την ζωή του εμβρύου που τάιζε στα σπλάχνα της. Άλλως το μεγαλείο της μητρότητας, εκτός όλων των άλλων, έχει την δύναμη όχι μόνον να συγχωρεί, αλλά και να κρίνει όλους τους κατακριτές της με συμπόνια και κατανόηση, με την ίδια να προχωρεί ακάθεκτη για την γέννηση μιας ζωής. Σαν αποφασίσεις να γίνεις μητέρα, ποτέ δεν θα είσαι μόνη και δεν θα σκέπτεσαι μόνον τον εαυτόν σου, αλλά θα σκέπτεσαι ακόμα περισσότερο γι’ αυτό που σκιρτάει μέσα σου αντέχοντας όλα τα άλλα, ακόμα και τις πιο ύπουλες συμπεριφορές των άλλων. Και όλη, μα όλη η απέραντη αγάπη σου, θα έχει αρχή και δεν θα τελειώνει ποτέ, για το μοναδικό που έχεις αποκλειστικά κατά δικό σου και θα εξαρτάται από την φροντίδα σου.

Η κυρά Γιώργαινα, που γνώριζε από γέννες και είχε κάνει πάρα πολλές, ξεγέννησε το αγόρι της Μαρούλας. Και ήταν η πρώτη που μέσα στις οδύνες της γέννας έμαθε ποιος ήταν ο δράστης αυτής της τραγικής ιστορίας βιασμού. Για να σκορπίσει η συμπεριφορά των άλλοτε επικριτών της, εκτός από τους οργανοπαίκτες του χωριού που δεν σταμάτησαν να την πολιορκούν και να την θεωρούν εύκολη. Χωρίς να είναι τόσο εύκολη για την Μαρούλα η φροντίδα για το μεγάλωμα του Κοσμά της με τον πόλεμο της Αλβανίας, την πείνα και το αντάρτικο στο οποίο δικαιολόγησε τον χαμό του πατέρα με το κατά συνθήκη ψέμα που επικαλέστηκε στο παιδί της. Που άντεξε και κατάφερε να το φέρει στα δεκατρία του χρόνια, για να το προσλάβει βοηθό του ο τσοπάνος που έβοσκε τα γίδια και τα πρόβατα όλου του κάτω μαχαλά, και στα είκοσί του να γίνει ο ίδιος πρώτος στην τάξη τσοπάνος.

Με την υγεία όμως της Μαρούλας συνεχώς να επιδεινώνεται από την ύπουλη αρρώστια του διαβήτη και την πληγή στο ένα της πόδι να κακοφορμίσει και οι πληγές του να ξερνούν πύον. Όπου μια μέρα επιστρέφοντας ο Κοσμάς από τα βοσκοτόπια την βρήκε σε κώμα. Να διαισθανθεί η Μαρούλα το τέλος της και να κρατήσει όσο σφικτά μπορούσε το ένα του χέρι στα δικά της και να μείνει άπνοη στην αγκαλιά του. Έτσι γράφτηκε ο επίλογος μιας ακόμα ιστορίας σεξουαλικής βίας με το θύμα άθελά του να γίνει μάνα ενός νόθου παιδιού.

Τυχόν ομοιότητα με πρόσωπα και γεγονότα είναι τυχαία.

Φωτογραφία: Η χαράδρα του Χάρου στον Γράμμο.

Δημοσιεύθηκε στην ΟΔΟ στις 17 Απριλίου 2025, αρ. φύλλου 1269.