15.7.26

ΙΩΑΝΝΗ ΣΚΟΡΔΑ: Αγαπητή ΟΔΟΣ

 
Δεν θα μπορούσε να υπάρξει ισχυρότερο σύμβολο της αυξανόμενης ένωσης μεταξύ της Καθολικής και της Ορθόδοξης Εκκλησίας και την επιθυμία για πλήρη κοινωνία μεταξύ των Εκκλησιών, από το πιο πάνω φωτογραφικό στιγμιότυπο, κατά την συλλειτουργία τους στον πατριαρχικό ιερό ναό του Αγίου Γεωργίου στο Φανάρι, το 2014.

Είναι ευρέως αποδεκτό στον Δυτικό κόσμο, πως η Καθολική Εκκλησία είναι η πιο διαδεδομένη σ’ αυτόν, η ισχυρότερη και επειδή εκφράζει τις ελίτ ενδεχομένως και η πιο προοδευτική. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως μέχρι πριν 5 χρόνια είχαν καταμετρηθεί επισήμως κοντά στους 1.5 δις βαπτισμένους πιστούς της. Αυτό το υπερμέγεθος πιστών καθολικών χριστιανών από μόνο του ίσως να είναι αρκετό για να αντιληφθεί κάποιος την σημασία και επιρροή που ασκεί η Καθολική Εκκλησία σε ό, τι αποκαλείται Δυτικός κόσμος. Δηλαδή στην πλειοψηφία των κατοίκων των μεγαλύτερων και ισχυρότερων χωρών της Ευρώπης και της Αμερικής.

Σχετικά εύκολα μπορεί να γίνει επίσης αντιληπτό ακόμα και από τον πιο προσηλωμένο έλληνα πολίτη και αφοσιωμένο ορθόδοξο χριστιανό φυσικά, πως τα γεγονότα που συμβαίνουν στην Καθολική Εκκλησία, επιδρούν κατά κάποιο τρόπο ακόμα και στην ορθόδοξη Ελλάδα. Και αυτό φαίνεται πως γίνεται αντιληπτό από την πλειοψηφία της ελληνικής κοινής γνώμης εκτός από μια μικρή μειοψηφία, που ιδεολογικά και θρησκευτικά θεωρεί ένα δογματικό τόξο Ρωσίας-Σερβίας-Ελλάδας ως κέντρο του κόσμου –σίγουρα του δικού της– αδιαφορώντας για το τί πραγματικά εξελίσσεται στον υπόλοιπο πραγματικό κόσμο.

Σε εκείνον της Δύσης που ανήκει (και) η Ελλάδα αλλά ταυτόχρονα απεχθάνονται οι συγκεκριμένοι φανατισμένοι και διάφοροι ιδεολογικοί πολιτικοί χώροι. Και που προφανώς επιθυμούν να ανήκουν στην αγκαλιά της παλαιοημερολογιακής Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας –και της Ρωσίας γενικότερα– και των καναλιών επιρροής της. Με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τους ίδιους, τις επιθυμίες τους και το επονομαζόμενο "εθνικό συμφέρον". Όμως αυτό δεν απασχολεί κανέναν άλλον πλην τους ίδιους. Τους οποίους δεν απασχολεί επίσης, ότι στο τόξο τους, έχει έδρα και ο πασνλαβισμός. Όπου Σλάβοι και οι βόρειοι γείτονες. Μαζί με την ανθελληνική προπαγάνδα τους.

Με αφορμή λοιπόν τον θάνατο του 266ου πάπα της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας Φραγκίσκου και της παγκόσμιας τηλεοπτικής προβολής που έτυχε, δόθηκε η ευκαιρία ακόμη και σε λαούς που δεν είναι πιστοί της Καθολικής Εκκλησίας να ενημερωθούν εκτενέστερα για την συγκεκριμένη Εκκλησία. Όπως συνέβη στην Ελλάδα για παράδειγμα. Που μέσω της κάλυψης που παρείχαν τα ελληνικά τηλεοπτικά κανάλια δόθηκε η ευκαιρία στο κοινό τους να ενημερωθεί περαιτέρω για τους καθολικούς. Έστω και αν η αφορμή ήταν ο θάνατος του πάπα Φραγκίσκου.

Δόθηκε αφορμή για να κατανοήσουν αρκετά την ιστορικότητα, την δομή, την δυναμική και το έργο της συγκεκριμένης χριστιανικής εκκλησίας, όπως αυτό αποτυπώθηκε μέσω των τηλεοπτικών δεκτών καθώς μετέδιδαν πλάνα από την Ρώμη. Και το πολυετές του έργο είναι εκείνο που ανέδειξε τον αποβιώσαντα πάπα Φραγκίσκο ως μια θρησκευτική προσωπικότητα ευρύτερης εμβέλειας και αποδοχής τόσο ξεχωριστή, προοδευτική, μεταρρυθμιστική και εκσυγχρονιστική σε σχέση με τους προκατόχους του, όπως αυτή έγινε παγκοσμίως αποδεκτή από την πλειοψηφία των καθολικών πιστών.

Μία μικρή –μπροστά στο τεράστιο μέγεθος– αναφορά στο έργο ενδεχομένως να ήταν απαραίτητη. Ίσως και όχι για μερικούς άλλους. Σε κάθε περίπτωση ο πάπας Φραγκίσκος εκλέχτηκε στις 13 Μαρτίου 2013 μετά την παραίτηση του προκατόχου του πάπα Βενέδικτου ΙΣΤ’. Ο κατά κόσμον Χόρχε Μάριο Μπεργκόλιο μετά την εκλογή του επέλεξε την παπική ονομασία Φραγκίσκος, από τον ομώνυμο Άγιο Φραγκίσκο της Ασίζης, άγιος που έχει γίνει γνωστός στην Καθολική Εκκλησία για την ταπεινότητά του και την αφοσίωση του στην φτώχεια και την ειρήνη. Αξίζει σε αυτό το σημείο να σημειωθεί πως η ονομασία "Φραγκίσκος" ήταν κι η πρώτη φορά που έκανε την εμφάνιση της. Όπως επίσης και το γεγονός πως για πρώτη φορά στα χρονικά της Καθολικής Εκκλησίας εκλέχτηκε μη ευρωπαίος πάπας και μάλιστα ήταν ο πρώτος από την Νότια Αμερική.

Από την εκκίνηση της θητείας του ο πάπας Φραγκίσκος γνωστοποίησε τις προθέσεις του. Μέσω του «Evangelii gaudium ("Η χαρά του Ευαγγελίου", αποστολική προτροπή «σχετικά με την διακήρυξη του Ευαγγελίου στον σημερινό κόσμο») που εκδόθηκε το 2013 έκανε σαφή τον τρόπο με τον οποίο θα ασκούσε το λειτούργημα του. Η κοινωνική και οικονομική δικαιοσύνη, η υπεράσπιση και φροντίδα των μεταναστών/προσφύγων και των περιθωριοποιημένων, η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, η αναγνώριση και υπεράσπιση των σεξουαλικών δικαιωμάτων, η καταδίκη των σεξουαλικών κακοποιήσεων εντός της εκκλησίας αλλά και οι διοιητικές μεταρρυθμίσεις εντός του Βατικανού, υπήρξαν ορισμένα από τα ζητήματα που απασχόλησαν και στα οποία αφοσιώθηκε εξ ολοκλήρου.

Έχοντας απορρίψει πολλά από τα παπικά προνόμια, όπως για παράδειγμα την διαμονή στο αποστολικό παλάτι αλλά και έχοντας σπάσει πολλά από τα ως τότε κραταιά παπικά πρωτόκολλα, ο πάπας Φραγκίσκος συχνά δήλωνε πως «η Εκκλησία δεν χρειάζεται να μιλάει διαρκώς για τα ζητήματα της άμβλωσης, της τεχνητής αντισύλληψης και της ομοφυλοφιλίας», προσθέτοντας μεταξύ των άλλων πως «η Εκκλησία έχει επικεντρωθεί σε ασήμαντα ζητήματα και ως εκ τούτου δεν θα πρέπει να είναι τόσο επιρρεπής στο να καταδικάζει πράγματα».

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν πως ο πάπας Φραγκίσκος υπήρξε μια καθ’ ομολογία εκσυγχρονιστική θρησκευτική φυσιογνωμία, όπου μέσω των παραπάνω δράσεών του αλλά και του διαθρησκειακού διαλόγου, επιδιώκοντας στενότερες σχέσεις με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, αναβάθμισε την αντίληψη της κοινωνίας για τον παπισμό, αναδεικνύοντάς τον ταυτόχρονα σε έναν από τους πιο χαρισματικούς θρησκευτικούς ηγέτες παγκοσμίως. Αρκεί να φανταστεί κανείς πως ακόμα και μετά τον θάνατό του και κατά την διάρκεια της κηδείας του, προνόησε να αφήσει το παπικό του στίγμα.

Καθώς είχε εκδηλώσει την επιθυμία να παρευρεθούν στην κηδεία του 40 πρόσωπα που είχε γνωρίσει τα τελευταία χρόνια, ανάμεσά τους έξι φυλακισμένοι για τους οποίους εκδόθηκε ειδική άδεια από τις ιταλικές φυλακές, φτωχοί, αθίγγανοι, τρανσέξουαλ και πρώην εκδιδόμενες γυναίκες. Κοινωνικές ομάδες που αν μη τι άλλο δεν γίνονται καθόλου αποδεκτές από τμήμα του φανατισμένου, εντός των (ή όχι) δογματικών συνόρων μας κοινού. Ελληνικού και μη.

Σε αυτό το σημείο δεν θα πρέπει να λησμονηθεί η σχέση του πάπα Φραγκίσκου με την Ελλάδα και με τους θρησκευτικούς της ηγέτες. Καθώς και την έκφραση της επιθυμίας του να εορταστούν κάποια στιγμή από κοινού το καθολικό και ορθόδοξο Πάσχα. Κάτι που συνέβη την φετινή χρονιά όταν και συνέπεσαν οι εορτασμοί της Αναστάσεως της Ορθόδοξης και της Καθολικής Εκκλησίας. Εκείνο που ενδεχομένως για το ελληνικό ορθόδοξο κοινό να έχει την δική του σημειολογία είναι το γεγονός πως ο συγκεκριμένος θρησκευτικός ηγέτης είχε σχεδόν απολογηθεί για τις σταυροφορίες που τελέστηκαν στο ιστορικό παρελθόν, αν και αρκετοί επιστήμονες προσδίδουν εκείνες τις θρησκευτικές επιθέσεις στην γενικότερη αποτροπή διείσδυσης των μουσουλμάνων στην ευρύτερη περιοχή επιρροής. 

Σε κάθε περίπτωση, από τα προαναφερθέντα γίνεται σχετικά εύκολα αντιληπτό το μεγάλο κενό που υπάρχει ανάμεσα σε καθολικές και ορισμένες ορθόδοξες κοινωνίες. Ανάμεσα στην πλειοψηφία των κοινωνιών της Δύσης και εκείνων που θέλουν τις κοινωνίες ορθοδόξων προσκολλημένες στο ρωσόφιλο παρελθόν και διόλου εκσυγχρονιστικές. Και γι’ αυτό το κοινωνικό χάσμα, την αποκλειστική ευθύνη φέρουν εδώ και αρκετά χρόνια οι φανατισμένοι και ζηλωτές.

Οι οποίοι ωθούν το ποίμνιό τους στην οπισθοδρόμηση και το σκοτεινό παρελθόν. Αρνούμενοι ουσιαστικά να κάνουν ό,τι ο πάπας Φραγκίσκος. Να σπάσουν τα ακραία συντηρητικά δογματικά προσχήματα προσελκύοντας μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας. Όμως τμήμα από την Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία φαίνεται να μην έχει ακόμη ούτε την θέληση ούτε και την ικανότητα, αλλά ούτε και το θάρρος να ακούσει τις επιθυμίες της ελληνικής κοινωνίας. Η οποία σε αντίθεση με την Εκκλησία προχωρά, εξελίσσεται και εκσυγχρονίζεται. Σοκάρει δήθεν η ιδέα κοινού εορτασμού του Πάσχα, όταν εδώ και 100 χρόνια περίπου, ήδη εορτάζουμε με βάση το γρηγοριανό ημερολόγιο, τα Χριστούγεννα.

Προσπαθώντας η ελληνική κοινωνία με κάθε τρόπο να ενσωματώσει στον Δυτικό κοινωνικό τρόπο ζωής και όσα εκείνη πρεσβεύει. Μακριά από θρησκευτικές μισαλλοδοξίες του παρελθόντος, από κάθε είδους ρεβανσισμό, κοινωνικών απομονώσεων και φοβιών. Και εδώ που τα λέμε, μήπως πολύ μπράβο της;

Ιωάννης Σκόρδας
iskord@hotmail.com

Δημοσιεύθηκε στην ΟΔΟ στις 24 Απριλίου 2025, αρ. φύλλου 1270.

Επιλογή σχετικών αναρτήσεων:

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Η ΟΔΟΣ σας ευχαριστεί για την συμμετοχή σας στον διάλογο.Το σχόλιό σας θα αποθηκευτεί προσωρινά και θα είναι ορατό στο ιστολόγιο, μετά την έγκριση της ΟΔΟΥ.

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)

ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ