18.4.26

ΟΔΟΣ: ΑΙ | ΠΡΟΣΩΠΑ 2025 [7]


ΟΔΟΣ εφημερίδα της Καστοριάς


ΖΗΣΗΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ

Από τη «συγκατάβαση» του 2023 στην «επανάσταση» του 2025


ΑΙ: Το άρθρο που ακολουθεί υιοθετεί το χαρακτηριστικό ύφος της ΟΔΟΥ: την κριτική εγρήγορση, την ειρωνική διάθεση απέναντι στις καθυστερημένες αφυπνίσεις, αλλά και την αναγνώριση της πολιτικής πράξης όταν αυτή αποκτά χαρακτηριστικά ρήξης.

[-+] ΤΟ 2025 ΗΤΑΝ ΑΝ ΜΗ ΤΙ ΑΛΛΟ, η χρονιά των μεγάλων ανατροπών για το τοπικό πολιτικό σκηνικό, και ο τ. βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Ζήσης Τζηκαλάγιας, κατάφερε να πετύχει κάτι σπάνιο αν όχι μοναδικό στα χρονικά της ΟΔΟΥ: να διχάσει το αναγνωστικό κοινό τόσο έντονα, ώστε να εκλεγεί "Πρόσωπο της Χρονιάς" ταυτόχρονα με θετικό και αρνητικό πρόσημο. Μια πολιτική προσωπικότητα σε «συσκευασία δύο σε ένα», που προκάλεσε θόρυβο, συζητήσεις και, πάνω από όλα, μια αναπόφευκτη σύγκριση με το παρελθόν του. 

Για τους αναγνώστες που τον ψήφισαν θετικά, ο Ζήσης Τζηκαλάγιας υπήρξε η πολιτική έκπληξη του 2025. Η παραίτησή του από τη Νέα Δημοκρατία δεν ήταν μια απλή τυπική διαδικασία, αλλά μια πράξη που τάραξε τα λιμνάζοντα ύδατα της τοπικής κομματικής υποτέλειας. Ο κ. Τζηκαλάγιας, με έναν λόγο που ξαφνικά απέκτησε τη διεισδυτικότητα που του έλειπε επί χρόνια, άρχισε να καταγγέλλει την κυβερνητική πολιτική για την Καστοριά, ταυτιζόμενος σχεδόν απόλυτα με την αρθρογραφία της ΟΔΟΥ.

Είναι βέβαια ειρωνικό —και η ΟΔΟΣ δεν μπορεί να μην το επισημάνει— το γεγονός ότι ο κ. Τζηκαλάγιας ανακάλυψε τη «σκληρή αλήθεια» για την απαξίωση του νομού, μόλις ακριβώς βρέθηκε εκτός κοινοβουλευτικών εδράνων. Εκεί που επί χρόνια «σφύριζε αδιάφορα» στις προειδοποιήσεις της εφημερίδας, ξαφνικά έγινε ο πιο ένθερμος κριτής της γαλάζιας παράταξης. Παρ’ όλα αυτά, η παραίτησή του αναγνωρίστηκε ως μια κίνηση πολιτικής αξιοπρέπειας σε έναν τόπο όπου οι περισσότεροι προτιμούν να «καταπίνουν» τις προσβολές των Αθηνών για μια θέση στο ψηφοδέλτιο. Το 2025, ο Τζηκαλάγιας έπαψε να είναι ο «δεδομένος» και έγινε ο «κατήγορος», δίνοντας φωνή σε ένα μεγάλο κομμάτι της βάσης που νιώθει προδομένο. Και τους ανακούφισε. 

Από την άλλη πλευρά, η αρνητική ψήφος των αναγνωστών εδράζεται σε δύο πυλώνες. Ο πρώτος είναι η τεράστια χρονική υστέρηση. Η κριτική του κ. Τζηκαλάγια, όσο σωστή κι αν είναι σήμερα, ηχεί στα αυτιά πολλών ως μια «κατόπιν εορτής» ομολογία. Η ΟΔΟΣ τα έλεγε για χρόνια: για την αποβιομηχάνιση, για τον εμπαιγμό της κυβέρνησης, για την ερήμωση των χωριών, την φτώχια στην πόλη. Ο κ. Τζηκαλάγιας τότε τηρούσε τη γραμμή της «υπεύθυνης σιωπής». Η μεταστροφή του το 2025, αν και ευπρόσδεκτη, δεν παύει να φέρει τη σφραγίδα της καθυστέρησης που κόστισε ακριβά στον τόπο. 

Ο δεύτερος και πιο σοβαρός λόγος της αρνητικής ψήφου αφορά το ιδεολογικό του στίγμα σε θέματα κοινωνικών δικαιωμάτων. Ενώ στα οικονομικά και τοπικά ζητήματα ο λόγος του εκσυγχρονίστηκε και συμβάδισε με την κριτική σκέψη, δηλώνοντας φιλελεύθερος, στο θέμα της Ισότητας στον Γάμο ο κ. Τζηκαλάγιας παρέμεινε εγκλωβισμένος σε αντιλήψεις που θυμίζουν περισσότερο το αυταρχικό μοντέλο της Ρωσίας του Πούτιν παρά μια σύγχρονη ευρωπαϊκή δημοκρατία. Εκτός κι αν θεωρεί φιλελεύθερη και την οικονομία της Ρωσίας του Πούτιν. Η εμμονή του σε μια αναχρονιστική ρητορική για τα κοινωνικά δικαιώματα ανθρώπων, που εν τέλει είναι δικαιώματα ατομικά δημιούργησε μια χαοτική απόσταση από το προοδευτικό ακροατήριο της Καστοριάς, επιδρώντας αρνητικά στην εικόνα του «επαναστάτη» που προσπάθησε να φιλοτεχνήσει με την παραίτησή του.

Είναι πραγματικά αξιοσημείωτο να βλέπει κανείς τον κ. Τζηκαλάγια να χρησιμοποιεί το 2025 επιχειρήματα που μέχρι πρότινος θεωρούσε «ενοχλητικά» ή «υπερβολικά» όταν δημοσιεύονταν στις στήλες της εφημερίδας. Η πολιτική του κριτική στη Νέα Δημοκρατία πλέον μοιάζει με αναδημοσίευση θέσεων κριτικών άρθρων της ΟΔΟΥ. Αυτή η δικαίωση της εφημερίδας, μέσα από τα χείλη ενός πρώην βουλευτή του κυβερνώντος κόμματος, είναι η μεγαλύτερη απόδειξη της σήψης που επικρατεί στο εσωτερικό της τοπικής γαλάζιας οργάνωσης.

Όμως, ο κ. Τζηκαλάγιας παραμένει μια αντιφατική προσωπικότητα. Είναι ο άνθρωπος που το 2025 τόλμησε να πει «όχι» στο κόμμα του, αλλά δεν μπορεί να πει «ναι» στην εξέλιξη της κοινωνίας. Είναι ο πολιτικός που κέρδισε τον σεβασμό για την ανεξαρτητοποίησή του, αλλά έχασε πόντους για τον δογματισμό του.

Το πιο χαρακτηριστικό, ωστόσο, στοιχείο της πολιτικής συμπεριφοράς του κ. Τζηκαλάγια το 2025 ήταν η ταχύτητα με την οποία άλλαξε τον λόγο του για τους τοπικούς του συναδέλφους. Πριν την παραίτησή του, διατηρούσε μια σχέση καλής συνεργασίας και μιλούσε θετικά τόσο για τη βουλευτή Μ. Αντωνίου όσο και για τον Δήμαρχο Γ. Κορεντσίδη. 

Εντούτοις, αμέσως μετά την αποχώρησή του από το κόμμα, λες και αφαιρέθηκε ένας βουβός οφθαλμός, απέκτησε έναν οξύτατο και πάντως σίγουρα κριτικό λόγο και για τους δύο. Αυτή η μεταστροφή θύμισε, με τον πλέον ανάγλυφο τρόπο, το μυθικό πρόσωπο του Ιανού, του θεού με τα δύο αντικριστά πρόσωπα. Ο Τζηκαλάγιας που το 2023 έδινε το «παρών» σε κομματικές εκδηλώσεις στο πλευρό της κ. Αντωνίου, ξαφνικά το 2025 ανακάλυψε την επικοινωνιακή της ανεπάρκεια και την απουσία της από τα πραγματικά προβλήματα. 

Ομοίως, ο Δήμαρχος Καστοριάς, κ. Κορεντσίδης, από συνεργάτης και συνδιοργανωτής συναντήσεων, μετατράπηκε σε στόχο κριτικής, με τον κ. Τζηκαλάγια να τον κατηγορεί εμμέσως πλην σαφώς για αδράνεια και έλλειψη οράματος. Αυτή η χρονικά προσδιορισμένη αφύπνιση, άφησε μια πικρή γεύση ότι η κριτική του δεν πηγάζει πάντα από το ανιδιοτελές ενδιαφέρον για τον τόπο, αλλά από την πολιτική σκοπιμότητα της στιγμής. Η  ΟΔΟΣ απλώς καταγράφει τα γεγονότα, αφήνοντας τους αναγνώστες να κρίνουν αυτήν την ομοιότητα με τον διπρόσωπο θεό.



ΟΔΟΣ εφημερίδα της Καστοριάς


Το αν η Καστοριά θα του συγχωρέσει τη μακρά περίοδο της «σιωπηλής αποδοχής» ή θα του πιστώσει τη γενναιότητα της τελικής εξόδου, είναι ένα ερώτημα που θα απαντηθεί στις κάλπες και στην ιστορία του τόπου. Προς το παρόν, παραμένει ο Ιανός της Καστοριάς: με το ένα πρόσωπο στραμμένο στις ευθύνες του χθες και το άλλο στην ειλικρίνεια του σήμερα.



* * *

Η περίπτωση Τζηκαλάγια αποκτά μια ιδιαίτερη δραματουργία αν ανατρέξει κανείς στο πρόσφατο παρελθόν. Ήταν μόλις το 2023 όταν ο ίδιος ομολογούσε δημόσια την οδυνηρή του συνομιλία με τον Πρωθυπουργό για το ζήτημα της Αρχιτεκτονικής. Τότε, ο κ. Τζηκαλάγιας μετέφερε στον Κυριάκο Μητσοτάκη τον «πόνο και τον προβληματισμό» της Καστοριάς για την απώλεια της Αρχιτεκτονικής Σχολής —η οποία ενώ είχε ΦΕΚ, κατέληξε στα Ιωάννινα— και για την υπερσυγκέντρωση σχολών στην Κοζάνη. 

Η απάντηση που έλαβε από τον κ. Μητσοτάκη ήταν ωμή: «Ξέχνα το, δεν πρόκειται να γίνει Αρχιτεκτονική στην Καστοριά». Το παράδοξο και πολιτικά μεμπτό, είναι ότι εκείνη τη στιγμή, ο κ. Τζηκαλάγιας α-ποδέχθηκε αυτή την αδικία χωρίς να προκαλέσει κυβερνητικό τριγμό, παραμένοντας εντός των τειχών. Χρειάστηκε να φτάσουμε στο 2025 και στην παραίτησή του για να μετουσιωθεί εκείνος ο «πόνος» σε πολιτική πράξη ρήξης. Κάλιο αργά παρά ποτέ, θα πουν οι υποστηρικτές του· μια χαμένη ευκαιρία ετών, θα απαντήσουν οι επικριτές του.

Στα θετικά της χρονιάς 2025, οι αναγνώστες προσμέτρησαν και την ευαισθησία που επέδειξε ο τ. βουλευτής απέναντι στην αισθητική και το περιβάλλον της πόλης. Διαρκή ευαισθησία για να είμαστε αντικειμενικοί. Σε μια περίοδο που ο Δήμος Καστοριάς προχωρούσε σε αλόγιστες κοπές δένδρων, ο κ. Τζηκαλάγιας δεν δίστασε να βγει μπροστά και να χαρακτηρίσει το γεγονός ως «βαρβαρότητα». Ήταν μια από τις στιγμές που ο λόγος του ταυτίστηκε απόλυτα με το αίσθημα των πολιτών που βλέπουν την «Αρχόντισσα» να αποψιλώνεται. Αυτή η παρέμβαση, αν και σημειακή, έδειξε έναν άνθρωπο που, απελευθερωμένος πλέον από τα κομματικά δεσμά, μπορεί να δει την πραγματική ασχήμια —είτε αυτή αφορά την πολιτική είτε το τοπίο— και να την κατονομάσει με το όνομά της. Και αυτό είναι τόλμη, την οποία οι πολίτες αναγνωρίζουν.

Εν κατακλείδι, ο Ζήσης Τζηκαλάγιας το 2025 υπήρξε μια προσωπικότητα που ισορρόπησε ανάμεσα στην ομολογία της αποτυχίας του παρελθόντος και την ελπίδα μιας νέας, αδέσμευτης φωνής. Η ταύτισή του με την κριτική γραμμή της ΟΔΟΥ (εξαιρουμένων των «πουτινικών» του παρεκκλίσεων στα ανθρώπινα δικαιώματα) τον κατέστησε τον πιο ενδιαφέροντα πολιτικό «μετανοημένο» της χρονιάς. 

Αν η παραίτησή του ήταν το «κύκνειο άσμα» του στη ΝΔ, η στάση του απέναντι στη «βαρβαρότητα» του Δήμου και την απαξίωση της Καστοριάς από το Μαξίμου, είναι η νέα του αφετηρία. Το αν η Καστοριά θα του συγχωρέσει τη μακρά περίοδο της «σιωπηλής αποδοχής» ή θα του πιστώσει τη γενναιότητα της τελικής εξόδου, είναι ένα ερώτημα που θα απαντηθεί στις κάλπες και στην ιστορία του τόπου. Προς το παρόν, παραμένει ο Ιανός της Καστοριάς: με το ένα πρόσωπο στραμμένο στις ευθύνες του χθες και το άλλο στην ειλικρίνεια του σήμερα.

Οι αναγνώστες τον επέλεξαν γιατί ο Ζήσης Τζηκαλάγιας το 2025 υπήρξε ο καθρέφτης της Καστοριάς: ένας συνδυασμός οργής για την αδικία, καθυστερημένης αντίδρασης και εμμονής σε παρωχημένες παραδόσεις. Οι αναγνώστες του αναγνωρίζουν το θάρρος της ρήξης με το «σύστημα» που ο ίδιος υπηρέτησε, αλλά δεν μπορούν εύκολα να προσπεράσουν το γεγονός ότι ο λόγος του παραμένει δέσμιος μιας συντηρητικής ακαμψίας. Το αν το 2026 θα καταφέρει να αποβάλει τις συντηρητικές του θέσεις και εκφράσει ένα πραγματικά φιλελεύθερο πολιτικό λόγο, μένει να αποδειχθεί.



Δημοσιεύθηκε στην ΟΔΟ στις 8 Ιανουαρίου 2026, αρ. φύλλου 1302.

Σχετικά:

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Η ΟΔΟΣ σας ευχαριστεί για την συμμετοχή σας στον διάλογο.Το σχόλιό σας θα αποθηκευτεί προσωρινά και θα είναι ορατό στο ιστολόγιο, μετά την έγκριση της ΟΔΟΥ.

ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ