ΕΛΕΝΗΣ ΚΩΣΤΕΑ: Αισθητική καλλιτεχνική κριτική

της έκθεσης ζωγραφικής «ΣημeiοN 40ο /21ο» του Κώστα Λάκη

Μία μοναδική έκθεση ζωγραφικής (και εν μέρει γλυπτικής) έλαβε χώρα στην πόλη μας κατά τις τελευταίες μέρες του χρόνου με τίτλο: «ΣημeiοN 40 ο /21ο». Ο Αθηναίος καλλιτέχνης Κώστας Λάκης (που έζησε αρκετά χρόνια στην Καστοριά) με τις προσεγμένες, επιμελημένες, να εκπλήσσουν ευχάριστα δημιουργίες του, κατάφερε να συγκεντρώσει στο άψογο περιβάλλον της παλαιότητας, αρχοντικό Μπασσάρα του Ντολτσού της βυζαντινής μας Καστοριάς, περισσότερους των χιλίων επισκεπτών, κάποιοι, μάλιστα σαν και του  λόγου μου, ήρθαν επανειλημμένα. 

Τα βασικά σημεία κατάκτησης των επισκεπτών κατά την άποψή μου της μοντέρνας ζωγραφικής «απλικέ», είναι η νεραϊδίσια υφή των πινάκων, καθώς και οι υπέροχοι υπεραθλητές, ορειβάτες, δύτες, κολυμβητές και δρομείς, που γεμίζουν τις γυάλες των γλυπτών του. Η ερμηνεία των δυνατών σημείων της μοντέρνας τέχνης του Κώστα Λάκη, έγκειται στους τρόπους υπέρβασης της πραγματικότητας, μας σκληροτράχηλης πραγματικότητας των καιρών της τεχνητής νοημοσύνης, που εγκυμονούν πλήθος κινδύνων, όπου πιάνουμε εαυτό να αισθανόμαστε άβολα, να χάνουμε το έδαφος κάτω απ’ τα πόδια μας με το αφόρητο βάρος της υπερπληροφόρισης και τη ζημιά που βιώνουμε από μέρους των Μέσων δικτύωσης, που ως προσωποποιημένες σειρήνες, κρατούν τις ψυχές μας με την υπερκατάχρηση που κάνουμε, σκοτώνοντας τον χρόνο, καθώς και τις ιλιγγιώδες ταχύτητες αλλαγών που ζούμε στο κατώφλι της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης, φαινόμενα που κυριαρχούν και συνθλίβουν τη γαλήνη των ψυχών. 

Ο γυμνασμένος στην εντέλεια άνθρωπος, που παραπέμπει πάντα στο σώμα υγειές, των Αρχαίων μας ιδεώδες, σήμερα αποτελεί μέσο αντίστασης! Οι νεραϊδίσιες αμφιέσεις που ντύνει την πλειοψηφία των μορφών των πινάκων του, σηματοδοτούν την αναγκαιότητα, ώστε μην χάσουμε τελικά τη μπάλα της υπέρβασης με κάθε μέσο, της υπέρλογης, θείας υπέρβασης των δεινών, που σφιχταγκαλιάζουν τις υπάρξεις στο νέο αφιλόξενο κόσμο, ώστε μην συνθλιβεί τελικά αυτή μας η ύπαρξη, γιατί ο νους ίσως δεν αρκεί, καθώς όλο και πιο απειλητικά σκιάζεται από την τεχνητή νοημοσύνη· ας ανατρέξουμε λοιπόν σε δυνάμεις ενδότερες, όπως η φαντασία, όπως η μοναδική ανθρώπινη ελευθερία! 

Τα υλικά, που χρησιμοποιεί, οικολογικά και ευτελή, ξύλο, συρμάκια και πυλό, τονίζουν πέρα από την πράσινη συνείδηση, την απλότητα, μια αρετή που είναι αποδεικτικό, συνοδευτικό του ταλέντου. Οι παλαιές φωτογραφίες των 19ου και αρχών 20ου αιώνα ως ιδιόμορφο υπέδαφος των πινάκων και για φόντο τους σελίδες από παλαιές εφημερίδες και εγκυκλοπαίδειες, παραπέμπουν στις πάντα ευπρόσδεκτες αντίκες με το χαλαρωτικό στοιχείο, καθώς αποδίδουν την απλότητα της καθημερινότητας των περασμένων εποχών. 

Καταφέρνει ο Κώστας Λάκης να εκπλήσσει ευχάριστα, αποσπώντας απ’ τον εχθρικό περίγυρο και ταξιδεύοντας τον θεατή στο παραμυθένιο, όπου τα φίδια και κροκόδειλοι, οι φόβοι μας και εχθροί μας δεν θα μπορούσαν να λείπουν βέβαια, μα με την φύση της καλλιτεχνίας, όπου ο κόσμος και στις κατώτερες και χειρότερες εκφάνσεις του αποδίδεται με τρόπο ωραίο, συντελεί στην καλλιτεχνική απόλαυση, τη χαρά και τη γνώση μέσω τέχνης.

Δημοσιεύθηκε στην ΟΔΟ στις 6 Φεβρουαρίου 2025, αρ. φύλλου 1259.